Каб супрацьстаяць стрэсам і прадуктыўна працаваць

Псіхічнае здароўе з’яўляецца неад’емнай часткай і важнейшым кампанентам здароўя. Гэта не толькі адсутнасць псіхічных расстройстваў і формаў інваліднасці, гэта стан дабрабыту, у якім чалавек рэалізуе свае здольнасці, можа супрацьстаяць звычайным жыццёвым стрэсам, прадуктыўна працаваць і ўносіць свой уклад у развіццё грамадства.
Псіхічнае здароўе мае найважнейшае значэнне для нашай калектыўнай і індывідуальнай здольнасці ў якасці разумных істот думаць, праяўляць эмоцыі, мець зносіны адзін з адным, зарабляць сабе на пражытак і атрымліваць задавальненне ад жыцця. Улічваючы гэты факт, умацаванне, абарона і аднаўленне псіхічнага здароўя могуць успрымацца індывідуумамі, супольнасцямі і садружнасцямі ва ўсім свеце як дзеянні, якія маюць жыццёва важнае значэнне. Дрэннае псіхічнае здароўе звязана з хуткімі сацыяльнымі зменамі, стрэсавымі ўмовамі на працы, гендарнай дыскрымінацыяй, сацыяльным адчужэннем, нездаровым ладам жыцця, фізічным нездароўем, а таксама з парушэннямі правоў чалавека.
Атмасфера, у якой забяспечаны павага і абарона асноўных грамадзянскіх, палітычных, сацыяльна-эканамічных і культурных правоў, з’яўляецца асновай псіхічнага здароўя. Пры адсутнасці бяспекі і свабоды, якія забяспечваюцца гэтымі правамі, падтрымліваць высокі ўзровень псіхічнага здароўя складана.
Канкрэтныя шляхі яго ўмацавання наступныя:
* мерапрыемствы ў раннім дзяцінстве (стварэнне стабільнай абстаноўкі, якая адказвае запатрабаванням дзяцей у плане здароўя і харчавання, што забяспечвае абарону ад небяспечных фактараў і магчымасці для ранняга навучання і зносінаў з іншымі на прынцыпах спагадлівасці, эмацыянальнай падтрымкі і стымулюючага ўздзеяння на развіццё);
* падтрымка дзяцей (праграмы па набыцці навыкаў, па развіцці дзяцей і маладых людзей);
* прадастаўленне сацыяльна-эканамічных магчымасцяў жанчынам (паляпшэнне доступу да адукацыі і схемы мікракрэдытавання);
* сацыяльная падтрымка пажылых людзей (ініцыятыва па арганізацыі знаёмстваў, мясцовыя дзённыя цэнтры для састарэлых людзей);
* мерапрыемствы па ўмацаванні псіхічнага здароўя ў школах (праграмы, якія падтрымліваюць экалагічныя змены ва ўстановах);
* мерапрыемствы па ўмацаванні псіхічнага здароўя на працоўных месцах (праграмы па прафілактыцы стрэсу);
* стратэгіі ў вобласці жыллёвых умоў, іх паляпшэнне;
* праграмы па прадухіленні насілля (абмежаванне доступу да алкаголю і зброі);
* умацаванне правоў і магчымасцяў асоб з псіхічнымі расстройствамі і клопаты пра іх.
Марыя ВАЙЦЮК, урач-псіхіятр раённай паліклінікі.