Рух і здароўе

Рух і здароўе

Шматлікія праблемы са здароўем, у тым ліку прыход заўчаснай старасці, медыкі ўсіх краін звязваюць з паніжэннем фізічнай актыўнасці. Па дадзены акадэміка А.Берга яшчэ ў 19 стагоддзі 94% усёй энергіі, якая выкарыстоўвалася на зямлі, выпрацоўваліся за кошт мышачных намаганняў, сёння гэта доля ўпала да 0,5%, г.зн. паменшылася ў 188 разоў. Гэта прывяло да росту хвароб сэрца і сасудаў, ішэмічнай хваробы, інфарктаў, інсультаў, цукровага дыябету, функцыянальных парушэнняў нервовай сістэмы і інш.
Звязана гэта з тым, што ў стане спакою змяншаецца патрэба арганізма ў кіслародзе і значна скарачаецца колькасць працуючых капіляраў, зніжаючы яго рэзервовыя магчымасці. Акрамя сасудзістых праблем, нізкая рухальная актыўнасць вядзе да пагаршэння засваення кіслароду тканкамі арганізма, да распаду бялкоў, празмернага выдзялення соляў кальцыю і высокай рызыцы развіцця астэапарозу, да павышэння вязкасці крыві і прыхільнасці да тромбаўтварэння, развіцця “вегетатыўных хвароб” і інш.
Пры дастатковай фізічнай актыўнасці ад працуючых мышцаў у кару галаўнога мозга паступаюць імпульсы, якія падтрымліваюць тонус коркавых структур і, адпаведна, падкоркавых утварэнняў, забяспечваючы нармальную работу ўсяго арганізма. Пры недастатковай рухальнай актыўнасці зніжаецца тонус коркавых структур і вегетатыўных цэнтраў, якія пачынаюць дасылаць скажоныя імпульсы да органаў і тканак, прыводзячы да непрыемных праблем, вырашыць якія можна толькі з дапамогай руху.
Даследаванні паказалі, што фізічная актыўнасць нізкая прыблізна ў 70% мужчын і жанчын ва ўсіх узроставых групах.
Фізічная актыўнасць мае шырока вядомы абаронны эфект: садзейнічае ўтварэнню дадатковых сасудаў у сардэчнай мышцы, зніжае артэрыяльны ціск за кошт расшырэння перыферычных сасудаў, нармалізуе згусанне крыві, змяншаючы схільнасць да трамбозаў і ўзмацняючы (да 6 разоў!) яе актыўнасць у растварэнні тых, што ўжо ёсць; павышае ўстойлівасць псіхікі да стрэсаў і працаздольнасць, а таксама тлушчавы, вугляводны і мінеральны абмены; павялічвае канцэнтрацыю гармонаў задавальнення “эндарфінаў” у крыві прапарцыянальна інтэнсіўнасці нагрузкі і ступені трэніраванасці арганізма; змяншае ўжыванне алкаголю і тытуню і аблягчае адвыканне ад іх.
Развіваючы і трэніруючы свае мышцы ў час фізічных практыкаванняў, мы развіваем і ўмацоўваем сардэчную мышцу. Даследаванні паказалі, што ў мужчын 40-59 гадоў, якія праходзілі не радзей чатырох разоў у тыдзень тры кіламетры і больш бесперапынна, ішэмічная хвароба сэрца і гіпертанічная выяўляліся ў тры разы радзей, чым у іх менш актыўных равеснікаў. Каб папоўніць недахоп мышачнай нагрузкі, сёння чалавеку трэба займацца фізкультурай як мінімум 10 гадзін у тыдзень. Пры гэтым трэба памятаць, што нізкімі нагрузкамі нельга дасягнуць поспеху, колькі б іх не паўтараць. Таму прагулкі з мэтай на людзей паглядзець і сябе паказаць, як і нетаропкія перад сном, не могуць разглядацца як дастатковая рухальная актыўнасць, нават калі гэтая працэдура доўжыцца не менш 2 гадзін. Лепшымі з”яўляюцца фізічныя нагрузкі дынамічнага характару на вялікія групы мышцаў (хуткая хада, бег трушком, плаванне, язда на веласіпедзе, спартыўныя гульні), пры занятках якімі частата пульсу можа дасягаць 120-150 удараў у мінуту.
Неабходна, каб фізічныя нагрузкі адпавядалі магчымасцям вашага арганізма, былі прымальнымі для пастаяннага іх выканання на працягу доўгага часу. Калі чалавек, выконваючы іх, дыхае носам — яны адпавядаюць магчымасцям арганізма, калі ротам — перавышаюць яго магчымасці і што можа прывесці да пагаршэння яго стану, асабліва ў асоб з захворваннямі сасудзістай і дыхальнай сістэм. Калі ў час выканання практыкаванняў ці пры хуткай хадзе ў вас з”явілася пачуццё недахопу паветра, галавакружэнне, сэрцабіццё, празмерная патлівасць, трэба спыніцца, аднавіць дыханне і толькі потым працягваць у больш спакойным тэмпе, каб вы дыхалі толькі носам. Словам, неабходна выбіраць такі від практыкаванняў, які дастаўляў бы вам радасць і задавальненне.

В.МАШЭНСКАЯ, урач-валеолаг ДУ «Брэсцкага абласнога цэнтра гігіены, эпідэміялогіі і грамадскага здароўя”.

Popularity: 1%

Оставить комментарий

Ваш электронный адрес не будет опубликован.


*